Ünvanımız:
Bakı şəh., H.Cavid pr.31
Tel: 438-60-17
Kitabxana şənbə və bazar günləri istisna olmaqla hər gün saat 9-dan 17-dək işləyir.
BUNLARI BİLMƏK MARAQLIDIR
F. Kennedi iyirmi dəqiqədə dörd qəzet oxuya bilirdi. [03.04.06] - Gün işığından daha çox faydalanmaq üçün saat tətbiqini ilk dəfə Bencamin Franklin həyata keçirmişdir.
- Bir okeanın ən dərin yerində dəmir topun dibə çökməsi bir saatdan çox çəkər.
Yer kürəsinə ən yaxın ulduz Günəşdir.
- İndiyə qədər ölçülmüş ən böyük buz dağının uzunluğu 200 mil, eni isə 60 mil olmuşdur. Bu dağ sahəsinə görə Belçikadan daha böyükdür.
- Bu günə qədər ən böyük dalğa, 1971-ci ildə Yaponiyanın İshiqaki adasında 85 metr yüksəkliyində qeydə alınmışdır.
- Aydın bir gecədə gözümüzlə iki min ayrı-ayrı ulduzu görə bilərik.
- Saxara səhrasındakı Tikidelt qəsəbəsinə on il heç yağış yağmamışdır.
- ABŞ prezidenti Con F. Kennedi iyirmi dəqiqədə dörd qəzet oxuya bilirdi.
- Mumiyaların ayaq barmaqları bir-bir sarıyaraq mumyalanmışdır.
- Çarpayıdan yıxılaraq ölmə ehtimalı iki milyonda birdir.
- İlk paltaryuyan maşın 1907-ci ildə Hurley Machine Co. şirkəti tərəfində satıldı.
Məşhurlar kitabdan niyə qaçaq düşüb? [01.04.06]
Səyavuş Aslan "Hellas", Tünzalə Ağayeva Qurani-Kərim oxuyur...
Məlumdur ki, sənət adamlarının imicinin formalaşmasında dünyagörüşünün, intellektual səviyyənin, nitq qabiliyyətinin mühüm rolu var. Nəinki sənətçilərə, hər kəsə başucalığı gətirən bu keyfiyyətlərin yaranmasında isə başlıca rolu mütaliə oynayır.
Davamını oxu>>>
Bəlkə də elə çoxumuzun bir çox sənətçilərə ağız büzməyimiz də məhz onlarda bu keyfiyyətləri görə bilməməyimizdəndir. Əlbəttə, dinləyici iki cümləni bir-birinin ardınca qoşub danışa bilməyən, iki kəlməsindən savadsızlığı məlum olan sənətçinin ifasındakı çatışmamazlığa da göz yuma bilmir.
Bəs görəsən, ünlülər necə, özləri bunları bilirlərmi? Bilirlərsə, mütaliə edirlərmi? Heç olmasa, buna cəhd göstərirlərmi? Biz də bunu öyrənməyə çalışdıq. Və etiraf edək ki, çox da maraqlı açıqlamalar eşitdik.
Orası da bəlli ki, 20-25 il əvvəl kitab oxumaq ziyalılıq, kübarlıq əlaməti idi. Kitab oxumayan adama cəmiyyət birtəhər baxardı. İndi isə deyəsən, əksinədir Hətta o dövrdə insanlar şəxsi kitabxana yaratmaq uğrunda bir-biri ilə bəhsə də girirdilər. Kimisi mütaliə etdiyi üçün, kimisi də elə belə dəb xatirinə kimtab alıb evə yığırdı. O səbəbdən sənətçilərimizə "mütaliə edirsinizmi?" sualı ilə üz tutduq. Cavabları çox maraqlı idi. İnanmırsınız, buyrub oxuya bilərsiniz...
Tanınmış gülüş ustası, xalq artisti Səyavuş Aslan sualamızı eşidəndə ürəkdən güldü. Cavabı isə qısa və konkret oldu: "Hə, "Hellas" oxuyuram. 70 yaşında kişinin kitab oxuyan vaxtıdır?"
Müğənni Elxan Şirinov həm də pedaqoq kimi Dövlət Dillər Universitetində çalışdığını vurğulayaraq mütəmadi mütaliə etdiyini söylədi: "Həmişə qiraətlə məşğul oluram. Mən elə adamam ki, bir kitabı bir neçə dəfə oxuyuram. Ola bilər ki, tələbə vaxtı Teodor Drayzerin "Dahi" romanını oxumuşam, bir daha yenidən oxuyuram. Yəni tələbə vaxtı ingilis variantını oxuduğum əsərlərin indi azərbaycancasını oxuyuram. Tolstoyu indi orta məktəb və tələbə dövrlərimdə olduğundan tamamilə fərqli düşüncə ilə oxuyuram. Görürəm ki, o vaxt tamam fərqli başa düşmüşəm. Axırıncı ayda Tolstoyu, Drayzeri, Heminqueyi, ingilis dili ilə bağlı kitabları oxumuşam. Qeyd edim ki, tarixi əsərlərə o qədər də həssas yanaşmıram. Bəlkə də bu mənim kobud desəm, tarixdən savadımın azlığından irəli gəlir. Bir tərəfdən də tarixi kitabların hardasa inandırıcı olmasına şübhə ilə baxıram. Çünki hər bir fakt sübut tələb edir. Məni əsasən məntiqli əsərlər cəlb edir. Poeziya isə öz yerində, həmişə şer oxuyuram".
Sənətçinin "sonuncu oxuduğunuz kitab hansı olub" sualına cavabı isə belə oldu: "Ernest Heminqueyin "Əcəl zəngi". Vaxtilə ingilis dilində oxumuşdum, indi azərbaycan variantını oxuyuram".
Xalq artisti Fuad Poladov isə əsasən dram əsərləri oxuyur: "Mən çalışıram, yeni dram əsəri çap olunanda, onu tapıb oxuyum. Başqa vaxt isə dünya ədəbiyyatından əlimə yeni kitab düşəndə oxuyuram. Məxsusi rəğbət bəslədiyim əsər yoxdur. Yaxşı şerlərə həvəs göstərirəm, amma əsasən nəsr əsərlərinə üstünlük verirəm. Axırıncı dəfə Pablo Koelyanın "Kimyagər" əsərini oxumuşam".
Xalq artisti Qədir Rüstəmovun cavabı da kifayət qədər maraqlı oldu: "Ədəbiyyatı bəlkə sən mənim qədər oxumamısan. Birdən elə olur, həftələrlə kitab oxuyuram, axırda başım xarab olur... Özümüzünkülərdən, Nizamidən tutmuş, üzü belə hamısının kitablarını oxumuşam. Hələ xariciləri demirəm. Amma bu Qarabağ məsələsi ortalığa çıxandan bəri kitab yaddan çıxıb. Bir məsələ də var ki, oxumuş adamla mən bir deyiləm, a. Anlayışım var, lakin anlayış ayrı şeydir, bilmək ayrı şey".
Mütaliənin sevimli işlərindən olduğunu deyən xalq artisti, kinorejissor Eldar Quliyev böyük bir kitabxanası olması ilə fəxr edir: "Kitab oxuyuram, özü də şəxsi kitabxanamın olması ilə fəxr edirəm ki, orda 4-5 min kitab var. Elə bilirəm, böyük varidatım var. Özü də deyim ki, bu xüsusiyyət bəlkə də mənə atamdan keçib. Tofiq Ələkbəroviçin böyük kitabxanası vardı". Yeri gəlmişkən, Tofiq Quliyevin kitabxanasının indi harada olması ilə də maraqlandıq. "Öz evindədir, amma son illərində həmin kitablardan mənə bağışlayırdı. Həm bağışlayırdı, həm də elələri vardı, özüm bir bəhanə ilə ondan alırdım. Bəzilərini isə bağışlamağa məcbur edirdim. Onun çox gözəl not kitabları da vardı. Elə vaxt oldurdu ki, mənə zəng edib deyirdi filan kitab mağazasında yaxşı kitab var, get onlara bax", -rejissor bildirdi.
"Mən dedektivi də sevirəm, klassik əsərləri də. Poeziya ilə təəssüf ki, aram yoxdur. Bu məsələdə bir az zəifəm. Şairləri tanıyıram, əsərlərini də oxumuşam. Amma bu məsələdə, yenə deyirəm, özümü peşəkar saymıram.
Söhbətimizin sonunda rejisspr hazırda Mulşevin əsərlərini oxuduğunu qeyd etdi: "Hazırda Muldaşevin kitablarını oxuyuram. Özü həkimdir, amma Tibetə, Pamirə etdiyə səyahətlərlə bağlı kitabları çox maraqlıdır. Doğrudur, bəzi məsələlərdə onunla razı deyiləm, amma maraqlı faktlar da var. Markesin "100 il tənhalıqda" əsərini isə son yüzilliyin ən zirvədə duran əsəri hesab edirəm. O bu kitaba görə Nobel mükafatına layiq görüldü".
Faytonçu Nazim Ağayev də kitab oxuyanların siyahısındadır, amma dediyinə görə, son iki ildə əlinə bir dəfə də kitab almayıb. Baxmayaraq ki, dünya ədəbiyyatı nümunələrini oxumağı xoşlayır. Ən çox xoşladığı da Şekspirin əsərləridir. Sonuncu oxuduğu isə Moris Drüonun "Laqeyd" əsəridir.
Kitab "xəstələrindən" biri də əməkdar artist Faiq Ağayevdir. Mütaliənin gündəlik iş rejiminin vacib bir hissəsi olduğunu deyən "cənab qızıl şlyager" bu ildə 30-a qədər kitab oxuyub: "Mən kitabı sevən insanam, öz şəxsi kitabxanam var ki, 500-ə qədər kitab cəmlənib".
Faiq adətən detektiv oxuyur: "Yerli yazıçılarımızdan fərəhlə deyərdim ki, hörmətli yazıçımız Çingiz Abdullayevin bu günə kimi yeni çıxan bütün kitabları məndə var. Bundan başqa, dünya yazıçılarından Den Braunun, Ketrin Fişerin kitablarını oxuyuram və onları yaxınlarıma verirəm ki, oxusunlar. Sonuncu dəfə bu yaxınlarda Forsaydın İraqdakı hadisələrlə bağlı qələmə aldığı "Allahın yumruğu" əsərini oxumuşam".
Gənc müğənni Elnarə isə vaxt tapanda mütaliə edir. Sonuncu dəfə isə bir ay əvvəl İlyas Əfəndiyevin "Məhv olmuş gündəliklər" və "Unuda bilmirəm" əsələrini oxuyub.
Tünzalə Ağayeva da çoxdan mütaliə etmədiyini boynuna aldı. Bununla belə, bir müddət əvvəl müqəddəs Qurani-Kərimi oxuyub.
Mütaliə etməməsinə səbəb isə sənətlə məşğul olmasıdır. Bu üzdən sonuncu dəfə 3 il əvvəl oxuduğu kitabın adını xatırlaya bilmədi. Amma mahnı bəstələdiyi üçün daima yaxşı şer axtarışındadır.
Saat niyə sağa hərəkət edir? [17.03.06]
İlk dəfə qədim Misirlilər, günəşin hər gün müntəzəm bir hərəkətlə doğub, müəyyən vaxtlarda göy üzünün eyni nöqtələrində olub batdığını müşahidə etdilər və bunun bir günü zaman hissələrinə bölməkdə istifadə edilə biləcəyini kəşf etdilər. Beləliklə, günəşin bu hərəkətindən yararlanaraq ilk günəş saatını düzəltdilər.
Davamını oxu>>>
Bu saat, meydanlıq bir yerə yüksək bir daş qoymaq və günəşin hərəkəti əsnasında bu daşın kölgəsini izləməkdən ibarət idi.
Misir, vəziyyəti etibarilə şimal yarımkürədə ancaq ekvatora yaxın bir ölkə olduğuna görə, günəş çıxanda, kölgə dərhal qərbdə meydana gəlir, günəş yüksəldikcə kölgə şimala, yəni sağa doğru hərəkət edərək, günəş batanda şərq yönünə çatırdı. Daha sonralar, çarxlı, batareyalı saatlarda da istiqamət dəyişmədi, hətta sağa doğru fırlanma “saat istiqamətinə dönmə” kimi də adlandırıldı.
Avstraliya kimi ekvatorun cənubundakı ölkələrdə, günəş doğarkən daşın kölgəsi cənuba düşər və günəş yüksəldikcə sola doğru dönməyə başlayar. İlk saat orada kəşf edilsəydi, bu gün əqrəb və yelqovan əks istiqamətdə hərəkət edə bilərdi.
Bunları bilirsinizmi?[13.03.06]
-Bir kişinin çəkisinin 40, bir qadının çəkisinin isə 35 faizi əzələdir.
-Bir zürafənin boynundakı onurğa sümüklərinin sayı insanda olan onurğa sümüklərinin sayına bərabərdir.
-İnsan böyüdükcə ürək döyüntülərinin sayı da azalır.
-Bir körpənin ürəyi dəqiqədə 130, 3 yaşlı uşağın ürəyi dəqiqədə 100, 12 yaşlı uşağın ürəyi isə dəqiqədə 90 dəfə vurur.
Davamını oxu>>>
-İnsan dərisinin hər 2,5 kv.sm-də 19 milyon hüceyrə, 60 tük, 90 yağ vəzisi, 570 sm damar və 625 tər vəzisi var.
-Tokioda 1990-cı ildə müşahidə edilən ən böyük avtomobil tıxacının uzunluğu 135 km idi.
-Cənubi koreyalılar arasında adları Kim və Li olanların sayı 45 faizdir.